Zorgverlener

ZZP in de zorg met pgb: alles wat je moet regelen

Als zzp'er in de zorg mag je werken voor pgb-houders: je schrijft je in bij de KvK, sluit met de budgethouder een zorgovereenkomst van opdracht en meldt je vóór je start bij de Wtza als je WLZ-, ZVW- of jeugdhulp levert. Daarna declareert de budgethouder jouw facturen bij de SVB, die jou rechtstreeks betaalt. In dit artikel lees je stap voor stap wat je als zelfstandige regelt, welke regels per wet gelden, wat je mag rekenen en waar je op let om niet als schijnzelfstandige te worden gezien.

Mag je als zzp'er pgb-zorg leveren?

Ja. Een budgethouder kiest zelf wie de zorg levert, en dat mag een zelfstandige zijn. Jullie leggen de afspraken vast in de zorgovereenkomst van opdracht, het model dat de SVB gebruikt voor zorgverleners die ondernemer, zzp'er of freelancer zijn. De budgethouder is je opdrachtgever. De SVB beheert het budget en betaalt jouw facturen uit, maar is volgens dat model geen werkgever en geen opdrachtgever.

Er zijn drie voorwaarden die je meteen moet kennen:

  • Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting. Ben je dat niet, dan werk je voor de budgethouder op basis van een arbeidsovereenkomst of een andere overeenkomst, niet als zzp'er.
  • Je staat ingeschreven bij de KvK. Je KvK-nummer en bedrijfsnaam komen in de zorgovereenkomst.
  • Je bent geen familie van de budgethouder. Dat staat in de uitleg van de Rijksoverheid voor zelfstandige pgb-zorgverleners. Voor partners en familieleden heeft de SVB een aparte zorgovereenkomst.

Een belangrijk verschil met loondienst: als je ondernemer bent, kan de SVB geen salarisadministratie voor je doen. Je stuurt facturen, je betaalt zelf je belasting en je draagt zelf het ondernemersrisico. Twijfel je welke vorm bij je past? De Rijksoverheid heeft een keuzehulp pgb voor professionele zorgverleners.

Stappenplan: zo start je als zzp'er met pgb-zorg

Dit is de volgorde die in de praktijk het minste gedoe oplevert:

  1. Check of je ondernemer kunt zijn. Heb je meerdere opdrachtgevers, bepaal je zelf je tarief en werkwijze en draag je zelf risico? Lees eerst het deel over schijnzelfstandigheid.
  2. Schrijf je in bij de KvK met een SBI-code die past bij je zorgactiviteit.
  3. Regel eHerkenning. Die heb je nodig voor de Wtza-melding; de Wtza vraagt bij voorkeur minimaal niveau 2+.
  4. Doe de Wtza-melding als je WLZ-, ZVW- of jeugdhulp gaat leveren, in de drie maanden vóór je start.
  5. Regel de Wkkgz-verplichtingen voor WLZ- en ZVW-zorg: een onafhankelijke klachtenfunctionaris en aansluiting bij een erkende geschilleninstantie.
  6. Zorg voor je papieren: diploma's, een eventuele BIG-registratie en een recente VOG.
  7. Spreek een tarief af dat past binnen het maximum van het zorgkantoor of de gemeente van de budgethouder.
  8. Vul samen de zorgovereenkomst van opdracht in en laat de budgethouder die indienen. Begin pas met werken als de overeenkomst is goedgekeurd.
  9. Factureer maandelijks achteraf, binnen zes weken na de zorgmaand.

KvK, inkomstenbelasting en aftrekposten

Bij de inschrijving bij de KvK kies je een SBI-code die aangeeft wat je bedrijf doet. Je ontvangt een KvK-nummer, dat je op elke zorgovereenkomst en factuur zet.

Je inkomsten uit pgb-zorg geef je elk jaar op in je aangifte inkomstenbelasting. In de zorgovereenkomst van opdracht staat ook letterlijk dat de vergoeding inkomen is voor de Belastingdienst. Zet daarom elke maand een deel van je omzet apart.

Zelfstandigenaftrek en startersaftrek

Werk je minstens 1.225 uur per jaar aan je onderneming (het urencriterium), dan heb je recht op de zelfstandigenaftrek. Volgens de Belastingdienst is die in 2026 € 1.200. In 2027 daalt hij naar € 900, meldt Ondernemersplein.

Starters kunnen daarbovenop de startersaftrek krijgen. Volgens de KvK is die in 2026 € 2.123, en 2026 is het laatste jaar dat je hem kunt gebruiken: in 2027 vervalt de regeling. Begin je pas in 2027, dan reken je dus niet op de startersaftrek.

Let op: werk je naast een paar pgb-cliënten nog in loondienst, dan haal je de 1.225 uur niet altijd. Houd je uren vanaf de eerste dag bij, inclusief reistijd, administratie en scholing voor je bedrijf.

Wtza en Wkkgz: welke regels gelden per wet?

Welke kwaliteitsregels voor jou gelden, hangt af van de wet waaruit het pgb van je cliënt komt. Dat staat in de beschikking van de budgethouder of in de zorgovereenkomst. Dit is het verschil:

Wet van het pgb Wtza-melding nodig? Wkkgz van toepassing?
WLZ (zorgkantoor)JaJa
ZVW (zorgverzekeraar)JaJa
Jeugdwet (gemeente)Ja, de meldplicht volgt uit de JeugdwetNee
WMO (gemeente)NeeNee

De Wtza-meldplicht

De Wet toetreding zorgaanbieders (Wtza) verplicht nieuwe zorg- en jeugdhulpaanbieders zich te melden, ook solisten en zzp'ers. Volgens toetredingzorgaanbieders.nl meld je je in de drie maanden voor de start, en je mag geen zorg verlenen voordat je gemeld bent. Je doet dat met een online vragenlijst, bij voorkeur met eHerkenning. Aanbieders van WMO-zorg hoeven zich niet te melden.

Twee details die vaak over het hoofd worden gezien: verandert je KvK-nummer (bijvoorbeeld omdat je van eenmanszaak naar bv gaat), dan geld je als nieuwe aanbieder en meld je je opnieuw. En start je met zowel zorg als jeugdhulp, dan kun je dat in één melding doen. Twijfel je, gebruik dan de meldplichtcheck op dezelfde site.

De Wkkgz

Voor zorg die onder de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg valt, moet je als zorgaanbieder een onafhankelijke klachtenfunctionaris hebben en aangesloten zijn bij een erkende geschilleninstantie. Dat geldt volgens Ondernemersplein ook voor zzp'ers. Je hebt daarnaast een manier nodig om incidenten veilig te melden.

De Wkkgz geldt niet voor hulp uit de WMO en jeugdhulp uit de Jeugdwet. Dat betekent niet dat daar geen eisen zijn: gemeenten stellen in hun verordening en beleidsregels eigen kwaliteitseisen aan pgb-zorgverleners. Vraag die op bij de gemeente van je cliënt.

Diploma's, BIG-registratie en VOG

Als zzp'er lever je doorgaans formele zorg: zorg door iemand met een passende zorgopleiding. Of jouw zorg formeel wordt aangemerkt, bepaalt het zorgkantoor of de gemeente bij de beoordeling van de zorgovereenkomst. Dat heeft direct invloed op het tarief dat je mag rekenen. In ons artikel over het verschil tussen het formele en informele tarief lees je hoe die inschaling werkt.

De Rijksoverheid noemt in haar uitleg voor zelfstandige pgb-zorgverleners een registratie in het BIG-register. Die registratie bestaat voor BIG-beroepen zoals verpleegkundige. Lever je bijvoorbeeld begeleiding, vraag dan bij het zorgkantoor of de gemeente van je cliënt welke diploma's zij verwachten. Werk je met een BIG-registratie, dan moet de zorg ook voldoen aan de Wet BIG en je beroepscode; dat staat ook in de SVB-overeenkomst.

Een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) vraag je aan via Justis. Veel budgethouders, zorgkantoren en gemeenten vragen erom. Heb je er een klaarliggen, dan kun je sneller starten.

De zorgovereenkomst van opdracht

Zonder goedgekeurde zorgovereenkomst betaalt de SVB niets uit. Als ondernemer gebruik je de zorgovereenkomst van opdracht. Gebruik altijd de nieuwste versie van het SVB-model. Daarin vul je onder meer in:

  • je naam, adres en geboortedatum;
  • je AGB-code, KvK-nummer en bedrijfsnaam (als ondernemer vul je deze in plaats van je BSN in);
  • je IBAN;
  • startdatum en looptijd (bepaalde of onbepaalde tijd);
  • de werkafspraken: een wisselend aantal uren, of een vast aantal uren per week of maand;
  • je vergoeding per uur, per maand of anders, per zorgsoort en per wet;
  • afspraken over reiskosten en een eventuele opzegtermijn.

Een paar regels uit het model die je als zzp'er moet kennen:

  • Geen btw over zorg. Over vervoer kan wel btw gelden.
  • Geen vooruitbetaling. Vooraf declareren kan niet; je factureert achteraf.
  • Opzegtermijn: standaard één maand, maar jullie kunnen een kortere of geen termijn afspreken. De budgethouder kan altijd opzeggen. Heb je een overeenkomst voor bepaalde tijd, dan kun je als zorgverlener alleen tussentijds opzeggen bij gewichtige redenen.
  • De overeenkomst eindigt direct als de budgethouder overlijdt, als het zorgkantoor of de gemeente geen toestemming geeft, of als het recht op het budget stopt.
  • Geheimhouding over alles wat je over de budgethouder en het gezin te weten komt.
  • Bijlage: een kopie van je identiteitsbewijs.

Wat mag je rekenen? Tarieven 2026 en 2027

Je spreekt je uurtarief zelf af met de budgethouder, maar het moet passen binnen het maximum dat voor het pgb geldt. Dat maximum verschilt per wet:

Wet Wie bepaalt het maximum? Formele zorg per uur
WLZLandelijk, uitgevoerd door de zorgkantoren€ 84,99 (2026) · € 88,03 (2027)
WMOElke gemeente zelfVerschilt per gemeente
JeugdwetElke gemeente zelfVerschilt per gemeente
ZVWDe zorgverzekeraarVerschilt per verzekeraar en polis

De WLZ-bedragen voor 2027 liggen 3,58% hoger dan in 2026, volgens de zorgkantoren. Alle details en toeslagen staan in ons overzicht van de WLZ-tarieven 2026 en 2027. Voor de WMO en de Jeugdwet heeft elke gemeente eigen tarieven, die vaak lager liggen dan het WLZ-maximum; voorbeelden staan bij de WMO-tarieven 2026.

Rekenvoorbeeld

Je geeft 12 uur per week begeleiding aan een budgethouder met een WLZ-pgb en spreekt in 2026 € 62,50 per uur af. Dat valt binnen het maximum van € 84,99.

  • Gemiddeld per maand: 12 uur × 52 weken ÷ 12 maanden = 52 uur
  • Omzet per maand: 52 × € 62,50 = € 3.250
  • Omzet per jaar: € 39.000, zonder btw

Dat is omzet, geen netto inkomen. Daar gaan nog je zakelijke kosten, inkomstenbelasting, de bijdrage voor je zorgverzekering en je eigen reservering voor ziekte, vakantie en pensioen vanaf. Zou je in 2027 € 90 per uur willen rekenen, dan kan dat bij een WLZ-pgb niet: dat ligt boven het maximum van € 88,03.

Tip: vraag de budgethouder vóór je een tarief noemt welk budget er per jaar is en hoeveel uur zorg daarvan moet worden betaald. Een hoog tarief betekent minder uren zorg voor dezelfde cliënt.

Factureren en betaald krijgen via de SVB

Je factureert achteraf, per maand. Volgens de SVB heb je als zorgverlener na de zorgmaand zes weken om je factuur te sturen; de budgethouder heeft daarna nog vier weken om de declaratie in te dienen. Op de factuur staan onder meer je KvK-nummer, de dagen en uren, je tarief, het totaalbedrag en de wet waaruit de zorg wordt betaald. De budgethouder of diens vertegenwoordiger ondertekent de declaratie.

Hoe snel je betaald krijgt, hangt af van de route. Werkt de budgethouder met het PGB Portaal en heb je een KvK-overeenkomst, dan wordt een factuur volgens de SVB meestal de volgende werkdag betaald. Werk je met een uurtarief buiten het PGB Portaal, dan betaalt de SVB binnen 10 werkdagen na ontvangst van de declaratie. Alle termijnen en de verplichte gegevens staan in ons artikel over pgb declareren bij de SVB.

Schijnzelfstandigheid voorkomen

Werk je in de praktijk als een werknemer, terwijl je als zzp'er factureert, dan is er mogelijk sprake van schijnzelfstandigheid. De Belastingdienst handhaaft daar sinds 1 januari 2025 weer volledig op. Sinds 1 januari 2026 kan de Belastingdienst ook vergrijpboetes opleggen; verzuimboetes legt hij in 2026 nog niet op.

Wat helpt om aan te tonen dat je echt zelfstandig bent:

  • je werkt voor meerdere opdrachtgevers, niet jarenlang voor één budgethouder;
  • je bepaalt zelf je tarief en hoe je het werk uitvoert;
  • je draagt zelf ondernemersrisico, bijvoorbeeld bij ziekte of als een opdracht stopt;
  • je presenteert je als bedrijf: eigen facturen, eigen verzekeringen, eigen administratie.

Werk je in feite fulltime voor één cliënt, met vaste uren en onder diens leiding? Bespreek dan met de budgethouder of een arbeidsovereenkomst beter past. Bij een arbeidsovereenkomst kan de SVB de salarisadministratie wel verzorgen.

Administratie en verzekeringen

Je administratie richt je zelf in, maar de Belastingdienst vraagt dat je die zeven jaar bewaart. Bewaar per cliënt de zorgovereenkomst, facturen, urenregistratie en de goedkeuringen van de SVB. Dat helpt ook als een zorgkantoor of gemeente vragen stelt over de besteding van het budget.

Werkt de budgethouder in het PGB Portaal, dan kun je je facturen daar online indienen. Dat kan alleen als de budgethouder zelf ook in het portaal werkt.

Het SVB-model zegt niets over verzekeringen. Een beroeps- of bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering is daarom niet verplicht vanuit de zorgovereenkomst, maar wel verstandig: je werkt in iemands huis en met iemands gezondheid. Vraag ook na of de geschilleninstantie waarbij je je aansluit eisen stelt.

Je eerste pgb-cliënten vinden

Is alles geregeld, dan begint het eigenlijke werk: budgethouders vinden die bij je passen. Veel zzp'ers starten via hun eigen netwerk: oud-collega's, huisartsen, wijkteams, cliëntondersteuners en tevreden cliënten die je aanbevelen. Daarnaast zijn er platforms waar budgethouders hulpvragen plaatsen.

Eén van die platforms is MijnZorgDirect. Daar maak je een profiel aan als zorgprofessional met je specialisaties, werkgebied en beschikbaarheid, en reageer je op hulpvragen uit je regio. Meer tips over je eerste opdrachten, je profiel en het kennismakingsgesprek lees je in ons artikel pgb-cliënten zoeken als zorgverlener. Wil je weten wat budgethouders zelf zoeken, kijk dan op onze pagina over een pgb-begeleider gezocht.

Conclusie

Als zzp'er pgb-zorg leveren is goed te regelen, mits je het in de juiste volgorde doet. Eerst de basis: KvK, ondernemer voor de inkomstenbelasting en geen familie van de budgethouder. Daarna de regels die bij de wet van je cliënt horen: een Wtza-melding voor WLZ, ZVW en jeugdhulp, de Wkkgz voor WLZ- en ZVW-zorg, en de eisen van de gemeente bij WMO en Jeugdwet. Spreek een tarief af binnen het maximum, leg alles vast in de zorgovereenkomst van opdracht en begin pas als die is goedgekeurd. Dan krijg je betaald via de SVB en heb je een stevige basis om je praktijk op te bouwen.

Veelgestelde vragen

Mag ik als zzp'er zorg leveren aan een pgb-houder?

Ja. Je sluit dan met de budgethouder een zorgovereenkomst van opdracht van de SVB. Je moet ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting en ingeschreven staan bij de KvK. De SVB betaalt jouw facturen uit het pgb, maar is zelf geen opdrachtgever.

Moet ik me als zzp'er in de zorg melden bij de Wtza?

Ja, als je zorg levert die onder de Wkkgz valt (zoals WLZ- en ZVW-zorg) of jeugdhulp. Ook solisten en zzp'ers moeten zich melden, in de drie maanden voor de start, en je mag niet beginnen voordat je gemeld bent. Aanbieders van WMO-zorg hoeven zich niet te melden.

Hoeveel mag ik als zzp'er rekenen bij een pgb?

Bij de WLZ is het maximum voor formele zorg € 84,99 per uur in 2026 en € 88,03 per uur in 2027. Bij de WMO en de Jeugdwet stelt elke gemeente eigen tarieven vast. Binnen dat maximum spreek je het tarief zelf af met de budgethouder.

Moet ik btw rekenen over pgb-zorg?

Nee. In de zorgovereenkomst van opdracht van de SVB staat dat over zorg geen btw mag worden geheven. Over vervoer kan dat wel.

Mag een familielid als zzp'er pgb-zorg geven?

Volgens de Rijksoverheid mag je als zelfstandige pgb-zorgverlener geen familie zijn van de budgethouder. Voor familieleden en partners heeft de SVB een aparte zorgovereenkomst.

Kan de SVB mijn salarisadministratie doen als ik zzp'er ben?

Nee. Volgens de zorgovereenkomst van opdracht van de SVB is salarisadministratie niet mogelijk als de zorgverlener ondernemer is. Je stuurt de budgethouder een factuur en regelt je eigen belastingaangifte.

Heb je alles op orde en wil je zichtbaar zijn voor budgethouders in je regio? Lees dan hoe je pgb-cliënten vindt, of maak een profiel aan op MijnZorgDirect als één van de manieren om in contact te komen met budgethouders.

← PGB-cliënten zoeken